Een duidelijker beeld op Zelfbeeld

afbeelding van Coach Identico
Kolom 2

Je zelfbeeld bepaalt voor een groot deel hoe je als persoon in het leven staat.  Het heeft een effect op je emotioneel en sociaal functioneren.

Krijg je als kind niet de mogelijkheid om een positief zelfbeeld te ontwikkelen dan zullen de ervaringen die je opdoet en die gekleurd worden door dat negatief zelfbeeld ook in je latere leven een rol gaan spelen.  Heel wat kinderen én ook volwassenen hebben last van een negatief zelfbeeld.  Maar wat is dat nu precies, dat zelfbeeld ? Het zelfbeeld is wat je van jezelf vindt op lichamelijk, emotioneel, sociaal en cognitief vlak.

Emotioneel vlak 
Het emotionele aspect van het zelfbeeld houdt vooral een gevoel in van veiligheid, vertrouwen en zekerheid in. Al in een heel vroeg stadium van de ontwikkeling van een kind wordt bepaald of een kind zich veilig kan voelen. In dat stadium ontstaat de grondhouding van het kind dat zich zal ontwikkelen tot een van vertrouwen of van wantrouwen.  Met andere woorden hier wordt bepaald of je postitief staat ten opzichte van jezelf en je omgeving of eerder negatief. In een wat later stadium, in de peutertijd, is het dan ook enorm belangrijk dat het kind zijn eigen gedachten, gevoelens en gedragingen mag en durft te ontplooien.

Sociaal aspect
De component "aardig en lief" betreft vooral de sociale aspecten van het zelfbeeld. Dit komt overeen met wat men meestal de basale behoefte aan relatie noemt. Deze behoefte verwijst naar een zich veilig bij en het ontwikkelen van vertrouwen in de ander. Is de sociale grondhouding positief, dan zal een kind veel eerder de durf hebben relaties aan te gaan en kan dan tegen een stootje als deze niet altijd positief verlopen. In die gevallen waarin een positieve grondhouding zich niet voldoende heeft kunnen ontwikkelen, is de kans groter dat een kind naarmate het ouder wordt geen relatie durft aan te gaan en zich isoleert.

Een kind dat zichzelf aardig en lief vindt, zal minder gauw problemen ondervinden in zijn sociaal en emotioneel functioneren dan een kind dat zichzelf niet aardig en lief vindt. Een kind leert wie en hoe hij is door wat anderen tegen hem zeggen of aan hem laten blijken. Het is dus belangrijk dat je als ouder het kind helpt om zichzelf aardig en lief te vinden. Je doet dat door van een aantal dingen die het kind zegt of doet steeds weer te laten blijken dat jij dat aardig en lief vind.

Cognitief aspect
De component bekwaam heeft vooral te maken met de basisbehoefte aan competentie. Deze behoefte zien we terug in het streven naar vertrouwen in eigen kunnen bijvoorbeeld door het opdoen van succeservaringen. Hierdoor ontstaat een gevoel van bekwaamheid. Mensen die denken dat ze bekwaam zijn, blijken meer tevreden zijn met zichzelf,  kunnen beter problemen oplossen en gaan eerder nieuwe dingen proberen.  Ook willen ze  graag leren, zijn ze beter in staat  hun situatie te veranderen en zijn ze beter opgewassen tegen problemen.  

Kinderen ontlenen een gevoel van bekwaamheid aan wat ze goed doen: lezen, spreken, spelen, opdrachten uitvoeren enz.  Ze zijn voortdurend bezig met ontdekken en proberen zelf dingen te doen. Merk vooral op wat er goed gaat en geef er het kind een complimentje voor.  Het zal zich op die manier bekwamer gaan voelen dan wanneer je vooral op de fouten let.

Lichamelijk aspect
De vierde component van het zelfbeeld is het lichamelijk aspect. In de ontwikkeling van het kind neemt dit een belangrijk plaats in. Lichamelijke afwijkingen, dik zijn, veel gezondheidsproblemen en onhandig zijn, kunnen het gevoel van basiszekerheid van een kind aantasten. Zeker in de eerste jaren maar ook later is de goede werking van het lichaam een belangrijke voorwaarden om te kunnen ontdekken, experimenteren, kortom om zich te kunnen ontwikkelen.

Als een kind in dit opzicht beperkingen ondervindt, en veel dingen niet of slechts met veel moeite kan, zal het moeite hebben, zijn lichaam te vertrouwen. Eerder zal het zijn lichaam als een belemmering ervaren, als iets negatiefs dat hem niet in staat stelt dat te doen waaruit het vanuit zijn groei behoefte aan heeft. Dit kan een forse belemmering zijn voor zijn ontwikkeling. 

Deel |
.